Basisscholen krap in de leraren

In het voortgezet onderwijs valt het tekort aan personeel juist mee

Een extra jaar op de basisschool zou goed zijn voor kinderen met een taalachterstand. © Jörgen Caris, Trouw

Niet scholen voor voortgezet onderwijs hebben moeite om leraren te vinden, maar juist de basisscholen. Dit staat haaks op de prognoses.

Basisscholen hebben steeds meer moeite om genoeg leraren voor de klas te krijgen. Vooral in en rond de grote steden en in Almere zitten zij met meer vacatures dan in voorgaande jaren, en die waren ook vaker moeilijk te vervullen.

Dat blijkt uit onderzoek dat minister Plasterk (onderwijs) naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. In het voortgezet onderwijs valt het lerarentekort juist mee: daar is het aantal openstaande vacatures voor het eerst sinds jaren gedaald. De onderzoekers spreken zelfs van een ’omslagpunt’.

Deze trends staan haaks op de prognoses. Plasterk ging er drie jaar geleden nog van uit dat het tekort aan leraren vooral het voortgezet onderwijs zou treffen. In het ergste geval zou daar 12 procent van de banen onbezet blijven. Voor basisscholen werd een tekort van slechts 3 procent voorzien.

Maar deze prognoses gingen uit van een bloeiende economie, en die bloei bleef uit. Dat is volgens de onderzoekers de belangrijkste oorzaak van de lager uitvallende tekorten in het voortgezet onderwijs. „Aan de zekerheid van een baan in het onderwijs wordt in tijden van stijgende werkloosheid groter belang gehecht”, schrijven zij.

In het basisonderwijs is iets anders aan de hand. Volgens hoogleraar onderwijs en arbeidsmarkt Marc Vermeulen heeft het ministerie zich verkeken op de groei van het aantal jonge kinderen. Die is vooral rond de grote steden groter dan verwacht. Daar neemt dus ook de vraag naar leraren toe; in Groningen, Zeeland en Limburg krimpt de bevolking juist.

„Basisschoolleraren in die provincies trekken niet snel naar de plaatsen waar wél banen voor hen zijn”, aldus Vermeulen. „Het is hoog tijd dat het ministerie gaat inspelen op die verschillen in bevolkingsgroei.”

Plasterks maatregelen tegen het lerarentekort lijken nog weinig invloed te hebben op het lerarentekort. In het voortgezet onderwijs is slechts 7 procent van de nieuw benoemde leraren terechtgekomen in de hogere salarisschalen waarmee de minister dat tekort wilde bestrijden. Op basisscholen moeten die nieuwe schalen zelfs nog ingevoerd worden.

© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.