Toelichting

Voor de dertiende keer presenteert Trouw de 'Schoolprestaties', het Trouw-onderzoek naar de kwaliteit van Nederlandse scholen in het voortgezet onderwijs.

Hieronder leest u wat de verschillen criteria precies inhouden en hoe ze berekend zijn. Let op: deze cijfers gaan over het schooljaar 2007-2008.

Denominatie

De denominatie is de identiteit van een school. In de kolommen worden de volgende afkortingen gebruikt:

ab= algemeen bijzonder

ant= antroposofisch

ev= evangelisch

ic= interconfessioneel

isl= islamitisch

jd= joods

op= openbaar

pc = protestants-christelijk

ref= gereformeerd of reformatorisch

rk= rooms-katholiek

sw= samenwerkingsschool

Leerlingenaantal

Het leerlingenaantal dat wordt weergeven is het aantal van de gehele school. Daarom staat er soms bij verschillende vestigingen of leerwegen hetzelfde cijfer. Het cijfer per leerweg of vestiging is bij ons dan niet bekend.

Oordeel trouw voor vwo, havo en vmbo-gt

Dit jaar kijkt Trouw hoe scholen scoren op de kernvakken Nederlands, Engels en wiskunde bij het centraal schriftelijk. De cijfers in de kolommen vwo, havo en vmbo-gt stemmen overeen met lage cijfers (onder de 6), gemiddelde cijfers (tussen 6 en 7) of goede cijfers (boven de 7).

1 = alle drie de vakken onder de 6

2 = twee vakken onder de 6

3 = één vak onder de 6

4 = drie vakken tussen de 6 en 7

5 = één vak boven de 7

6 = twee vakken boven de 7

7 = alle drie de vakken boven de 7

Let op: de cijfers zijn de gemiddelden van de gesláágde leerlingen. De slechte cijfers van gezakte leerlingen zijn er dus al uitgehaald.

Oordeel trouw vmbo-k en vmbo-b

Voor de leerwegen vmbo-kader en vmbo-basis hebben we een andere methode gekozen. Aangezien de leerlingen op deze scholen zich vooral richten op de praktijk, leek het ons niet eerlijk om ze af te rekenen op de theoretische kernvakken. Daarom hebben we voor deze leerwegen de gemiddelden van álle eindexamenvakken genomen. De cijfers in de kolommen hebben dezelfde betekenis als bij vwo, havo en vmbo-gt.

Verklaring

Scholen scoren soms slecht, soms juist goed op de kernvakken. Maar scholen met veel achterstandsleerlingen hebben het natuurlijk moeilijker dan een gymnasium in Wassenaar. Daarom kijken we ook naar het niveau van leerlingen bij het binnenkomen van de middelbare school. Als een school slechter of beter dan gemiddeld scoort op de kernvakken, zetten we de verklaring daarvan erachter. Het kan liggen aan de instroom of kwaliteit. Staat er ’instroom’, dan kan de goede of slechte score verklaard worden door de goede of slechte leerlingen. Is de verklaring echter ’kwaliteit’, heeft de goede of slechte score niets met de leerlingenpopulatie te maken. De verklaring moet dan dus gezocht worden in de kwaliteit van de school.

Verschil schoolexamen/eindexamen

Naast het centraal schriftelijk hangt het al dan niet slagen van een leerling af van het schoolexamen. Uit onderzoek is gebleken dat het verschil tussen het schoolexamencijfer en het cijfer op het centraal schriftelijk nogal verschilt. Om dit in kaart te brengen geven we per school het verschil weer tussen die twee. Je kunt zo snel zien welke scholen – al dan niet bewust – hun schoolexamencijfer ophogen om meer leerlingen te laten slagen.

Let op: het oordeel van Trouw is gebaseerd op de gemiddelden van de gesláágde leerlingen. Op de site staan echter de gemiddelden van álle leerlingen, ook de gezakte. Dit omdat we de correctie voor de gezakte leerlingen alleen voor de vakken Nederlands, Engels en wiskunde hebben gedaan; het zou vreemd zijn om de voor gezakte leerlingen gecorrigeerde cijfers voor de kernvakken naast de niet-corrigeerde cijfers van de andere vakken te zetten.

Snelheid

In de kolom ’snelheid’ ziet u hoeveel procent van de leerlingen zonder vertraging van de eerste klas naar het diploma is gegaan. Let op: het gaat hier dus niet om het slagingspercentage van de eindexamenleerlingen. Door de hele ’schoolcarrière’ van de leerlingen te bekijken kunnen scholen het percentage niet kunstmatig omhoog brengen door jongeren een jaar voor het eindexamen te laten zitten. De kolom snelheid wil overigens niet per se iets zeggen over de kwaliteit van een school.

LWOO

Voor het vmbo ziet u een kolom met de enigszins cryptische naam LWOO. Die afkorting staat voor leerwegondersteunend onderwijs. Het cijfer geeft het percentage lwoo- leerlingen in het eindexamenjaar aan; leerlingen met een taal- of rekenachterstand van tenminste twee jaar die extra begeleiding nodig hebben.

Trend

Natuurlijk kan een school een keer een slecht jaar hebben. Daarom hebben we ook gekeken hoe de scholen vanaf 2005 op de kernvakken hebben gescoord. Als een school het slechter of juist beter is gaan doen op de kernvakken, staan er respectievelijk rode of groene pijltjes.

Twee rode pijltjes: gemiddeld een half punt of meer gezakt op de kernvakken.

Eén rood pijltje: een kwart punt gezakt op de kernvakken.

Niets: gelijk gebleven.

Eén groen pijltje: een kwart punt gestegen op de kernvakken.

Twee groene pijltjes: een half punt of meer gestegen op de kernvakken.

gg: geen gegevens.

Voor vmbo-basis zijn deze gegevens helaas niet aanwezig.

Voorbeeld

Hoe kan een school als het Islamitisch College Amsterdam, door de inspectie als ’zeer zwak’ beoordeeld, op de havo toch goed scoren in Trouw-Schoolprestaties?

De havo van het Islamitisch College scoort in de Trouw-beoordeling inderdaad goed op de kernvakken. Maar als je op de website van de inspectie kijkt, scoren ze toch een onvoldoende voor bijvoorbeeld Nederlands.

Dit komt doordat wij de scores van gezakte leerlingen niet meetellen in de beoordeling van de kernvakken. Door het gemiddelde van de geslaagde leerlingen te nemen zie je wat de waarde is van het diploma dat deze jongeren meekrijgen.

Natuurlijk blijven er wel veel scholieren zitten op het Islamitisch College. Dit kun je ook terugzien in de kolom ’snelheid’: maar 51 procent van de leerlingen haalt in een keer het diploma. Maar het niveau van de havo-leerlingen die een diploma halen – of ze er nu vijf of zes jaar over doen – is in orde.

© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.