’Geef diversiteit meer ruimte in integratiedebat’

CDA-denktank spoort partij aan

Balkenende© ANP

Het CDA moet zich onderscheiden van partijen die uitgaan van wantrouwen tussen bevolkingsgroepen, vindt het wetenschappelijk instituut.

Het wetenschappelijk instituut van het CDA waarschuwt voor een te sterke nadruk op de nationale identiteit in de integratiepolitiek. Die identiteit is tijdgebonden en geen onveranderlijke grootheid, staat in gisteren gepresenteerde studie over het belang van vertrouwen.

De studie beoogt een christen-democratisch antwoord te geven op politieke bewegingen ’die opkomend wantrouwen benutten voor eigen gewin, of dat zelfs aanwakkeren’. Het CDA behoort zich van zulke bewegingen principieel te onderscheiden, omdat de partij uitgaat van een samenleving die is gebaseerd op vertrouwen. De mondialisering, waaronder de immigratie, en individualisering hebben volgens de opstellers Evert van Asselt, Govert Buijs en Marcel ten Hooven het vertrouwen van burgers in de instituties en in elkaar aangetast. De studie roept op tot een een ’morele dialoog’ om uit te vinden wat de gedeelde waarden van de samenleving in de 21ste eeuw zijn.

De opstellers constateren dat er over die waarden op allerlei niveaus verwarring bestaat. Zij nemen de waardigheid van mensen als uitgangspunt en leggen daarom een sterke klemtoon op diversiteit, de verschillen in de samenleving. Tegelijk relativeren ze de betekenis van de ’nationale identiteit’. „Nederland heeft wel zo zijn eigen zeden en gewoonten, hebbelijkheden en onhebbelijkheden, maar dat is geen in zichzelf gesloten, gestold geheel.”

Het leggen van de klemtoon op de nationale identiteit onttrekt de waarde van de diversiteit aan het oog en leidt tot desintegratie. De opstellers halen de Amerikaanse hoogleraar Amy Chua aan, die op basis van de historie meent dat het aanvaarden van diversiteit het geheim is van bloeiende en succesvolle samenleving. Intolerantie leidt daarentegen tot verval en sociale versplintering.

De opstellers beschouwen de islam in het algemeen niet als een bedreiging van de democratische rechtsstaat. Ze erkennen wel dat er stromingen binnen de islam zijn die de vrijheid en democratie in gevaar kunnen brengen. De overheid moet terughoudend zijn jegens radicale ideeën, maar zij mag optreden tegen bewegingen of instellingen die de bedoeling hebben de democratie en de rechtsstaat terzijde te schuiven.

© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.