Groeiende kloof tussen arm en rijk
Nederland wordt een land van uitersten. In de nabije toekomst ontstaat er een enorme, nauwelijks te overbruggen kloof tussen kansarmen en kansrijken.
Dat zegt Jan Latten vanmiddag in zijn oratie ’Zwanger van segregatie’, bij het aanvaarden van zijn bijzonder hoogleraarschap demografie aan de Universiteit van Amsterdam.
Latten schetst een toekomstvisie waarin maatschappelijke ’uitsortering’ steeds vaker voorkomt. Met ’uitsortering’ bedoelt Latten dat mensen elkaar zullen uitzoeken op gelijksoortigheid. Mensen zullen nog vaker dan voorheen een partner kiezen met hetzelfde opleidings- en inkomensniveau. Maar ook herkomst en vooral religie worden belangrijker bij de partnerkeuze.
Op die manier wordt de individuele achterstand óf voorsprong via de partnerkeus verdubbeld. Vroeger trouwde een arts nog met een verpleegster, waardoor een verpleegster dus via het huwelijk hoger op de maatschappelijke ladder terecht kon komen. Maar nu het opleidingsniveau van vrouwen is gestegen, trouwen hoogopgeleiden met elkaar en groeit het aantal huishoudens met een dubbel kenniskapitaal.
Het gevolg is dat de uitersten op de maatschappelijke ladder de komende jaren sterker zichtbaar zullen zijn. Met andere woorden: de rijken worden rijker en de armen armer. Er ontstaat een samenleving van wat Latten de ’succesvollen’ en de ’achterblijvers’ noemt. De achterblijvers zullen relatief vaak niet- westerse allochtonen zijn.
De aankomende, overwegend autochtone elite, zal zich van de achterblijvers isoleren. Via partnerkeus, maar ook via huisvesting, schoolkeuze en vrijetijdsbesteding. Nu al is er een ’witte vlucht’ uit het amateurvoetbal in de steden.
© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.





Reacties (42)
ho0i ik heb dit voor mijn op stel nodig maar het is niet genoeg jammergenoeg maar het is wel waar wat er allemaal staat.
margreta, Alblasserdam op 29-11-2006, 13:31
Het is heel goed mogelijk dat Jan Latten gelijk krijgt met zijn visie,alleen houd de hele stelling van rijk en arm een te eenzijdig beeld vast, en houd het te weinig rekening met dat selectie maar tot een zekere hoogte werkt, en dat andere invloeden dan de overhand krijgen,daar zijn al heel wat beschavingen aan tenonder gegaan,de selectie zo als voorgestelt lijdt uiteindelijk tot een een grote tekortkoming van inzicht, wat nu al op grote schaal plaats vind, en wat op den duur lijd tot een natuurlijke omezwaai. Het is zo jammer dat alles in onze samenleving zo rechts of links word bekeken,het is zo kortzichtig, en help in het geheel niet om oplossingen aan te dragen die zo hard nodig zijn in Nederland
Helena, Rilland op 21-11-2005, 14:39
Ik denk dat wat Meindert hier zegt, beter ten gehore gebracht moet worden. Het is een mooie beschrijving van een essentieel probleem, dat gaat leiden tot erg grote problemen binnen de maatschappij. Misschien kan de auteur van dit stuk actie ondernemen om zo het stuk bijvoorbeeld in te dienen bij de tweede kamer. Respect voor de autheur en de onderzoekers. Laat ons en de politiek er nu maar eens wat aan gaan doen. De burgers van Nederland (en ons heilige europa) worden steeds bewuster van mogelijke verbeterpunten binnen de maatschappij. De overheid lijkt deze eigenschap niet te bezitten. Problemen zijn er, en er zullen er meer komen. Dit zal misschien grote negatieve gevolgen hebben voor de mens op aarde. Zolang er geen verandering in politieke beleidsvoering optreedt, zal dit doorgaan. @simon: ik begrijp je extreme reactie niet helemaal. Het is een feit dat er relatief meer allochtonen onder de 'minder kansrijken' zijn ten opzichte van de 'kansrijken'. Daarom vernoemd men deze groep.
Richard, op 21-11-2005, 14:35
Meer nog dan 'sociale voorzieningen' denk ik dat toegang en stimulering tot hoger onderwijs, onderwijs dat toegang geeft tot beter betaalde banen mensen helpt aan armoede te ontkomen. Enige segregatie an-sich is niet te voorkomen. Wat een beschaafde samenleving zeker wel kan bereiken is wegen open te stellen -en zeker ook voor financieel zwakkere mensen- naar relevant onderwijs, zodat mensen met talent en ambitie niet achter hoeven te blijven, ongeacht hun afkomst. Dit betekend mensen stimuleren tot een hoger niveau, en niet normen verlagen omdat op die manier 'financiele qouta' in het onderwijs gehaald worden en iedereen, ook de niet getalenteerden en niet ambitiuezen met hetzelfde papiertje opgezadeld zitten. Het helpt de dommen en armen niet omhoog, maar het maakt het de mensen die omhoog willen groeien wel ontzettend veel moeilijker. Er zijn al genoeg barrieres op dit pad. Het gaat de samenleving niet aan om die barrieres nog eens op te hogen.
Peter Rutten, Haarlem op 21-11-2005, 14:34
Dat mensen van ongeveer het zelfde intellectuele niveau met elkaar trouwen of gaan samenwonen, mag geen bezwaar zijn. Dat daardoor de kloof tussen arm en rijk groter wordt kan goedddeels voorkomen worden door het belastingstelsel aan te passen. om te beginnen moet bij een loonsverhoging deze in centen worden uitbetaald in plaats van in procenten. Dan moet er een grotere progressie in het belastingtarief komen voor inkomens boven de 200.000,- Voor elke 200.000,- boven dat bedrag de belasting met 5 % omhoog. Hierdoor worden de te hoge inkomens afgeroomd en kan er met dit geld aan de onderkant enige verlichting worden gegeven. Wel moet er voor gezorgd worden dat er door middel van de inkomens een prikkel tot arbeid blijft bestaan, c.q. geschapen wordt. Het mag nooit zo zijn dat iemand die niet werkt dezelfde uitkering krijgt als iemand die wel werkt. De werkende moet altijd meer verdienen als de nietwerkende aan uitkering ontvangt. Ook voor de laatsten moet het leven nog leefbaar zijn
P.S.Bruins, Havelte op 21-11-2005, 14:25
Rijken zijn de zwakkeren! Het valt me iedere keer op dat de armen de zwakkeren worden genoemd. Het tegenovergestelde is waar.Er wordt gewoon geen rekening gehouden met het toenemende aantal alleenstaanden.Als tweeverdieners kun je lasten delen. Veel mensen moeten werken voor het minimum. Ik zie alleenstaanden die hele dagen werken en niks opschieten, gewoon omdat hun loon niet toereikend is. De huren zijn hoog, huursubsidie en andere regelingen vervallen. Zonder de armen zijn de rijken niks! Dan moeten ze zelf het werk voor het minimumloon doen.Armen zijn geestelijk rijk en dat pak je ze niet af. Maar zwak nee, want de armen werken ook en dragen de zorgen van alledag. En zelfs de mensen zonder baan werken, want thuis en jezelf verzorgen als alleenstaande gaat echt niet vanzelf. Wat verkeerd in deze maatschappij is, dat mensen die dikke salarissen verdienen de dienst uitmaken, dat noem ik eerder zwak en lekker gemakkelijk. Mevr. E.Dalen
E. Dalen, Drachten op 21-11-2005, 14:24
Dat de rijken rijker worden geloof ik wel en ervaar ik ook niet als slecht (ze hebben immers meer welvaart gecreeerd). Dat de armen armer worden wordt een beetje zwak aangetoond door Latten en lijkt mij meer rhetoriek. We leven in een vrij land dus vrij om met de mensen om te gaan met wie jij wilt. Waarom mensen forceren (of subtiel dwingen) met elkaar samen te leven?
McCarthy, op 21-11-2005, 14:24
VOor een deel weinig nieuws onder de zon. Bij partnerkeuze zie je zelden een huwelijk met verschillende nationaliteiten. Die sociaal maatschappelijke segregatie baart mij wel zorgen. De voorbije maand hebben we in de Franse banlieues kunnen zien waartoe armoede, uitsluiting en het ontbreken van enig perspectief toe kan leiden. Er tikt enorme tijdbom, en in ons land is deze ook op scherp gezet! Helaas zijn in 25 jaar met successievelijke neoconservatieve kabinetten in Nederland alle voorwaarden geschapen voor vergelijkbare situatie ook in ons land. Wat dat betreft geheel eens met de eerste, anonieme bijdrage. Deze schrijver slaat de spijker op de kop! Je moet je afvragen of het wenselijk is dat we naar een samenleving toegaan, waarbij de ene helft van de bevolking enorme beveiligingskosten maakt om de andere helft buiten de deur te houden, en miljoenen in een klimaat van armoede en uitsluiting verkeren. Eén ding lijkt wel duidelijk: Nederland wordt er niet leefbaarder op!
koen, op 21-11-2005, 14:24
Iemand die leest de intreerede van de hoogleraar begrijpt dat in Nederland de school/VO/HBO/Universiteit helpt niet meer kinderen om hoger te komen in de maatschappij. De huidskleur van de ouders en/of hun inkomen zijn bepalend voor de toekomst van een ?Nederlands? kind. De oud klas systeem van de pre-industrieel revolutie is terug.
Larbi Alili, Delft op 21-11-2005, 14:24
Zeg maar niet te gemakkelijk dat hier niets aan te doen is. Als we zeggen hier KUNNEN we niets aan doen. Is het dan misschien, hier WILLEN we niets aan doen.
Herman Uyl, Ridderkerk op 21-11-2005, 14:24
Toen ik vanochtend het artikel las, dacht ik: Weer zo'n 'wetenschapper'die bij z'n start op de universiteit iets opvallends wil zeggen, zodat de pers er wel opaf komt. Bovendien had hij z'n verhaal al een dag van tevoren aan de pers overhandigd, kennelijk met het doel de belangstelling bij z'n inauguratie wat te verhogen. Anderzijds toch weer erg voorzichtig, want de meeste narigheid zal ons pas in 2020 overkomen. Dan zal hij er niet meer op worden aangesproken als hij er faliekant naast blijkt te zitten. Ik vraag me wel af wat er nou wetenschappelijk is aan z'n analyse (wat gemeenplaatsen uit-de oude-doos) en z'n prognose ( vergelijking van Nederland met een probleemstad in de USA). Iemand die echt geinteresseeerd is in de problematiek, verwijs ik graag naar de rapporten van het Sociaal en Cultureel Planbureau. Mijns inziens van heel wat beter niveau dan deze inauguratie-prietpraat.
Jaap, Voorburg op 21-11-2005, 14:23
Door links wordt al zo lang ik me kan herinneren (ik ben 48) dat de armen armer worden en de rijken rijker. Maar dat klopt gewoon niet. Er komen uitwassen voor van bestuurders van grote bedrijven die grote bedragen "verdienen", dat is waar. Zulke uitwassen moeten bestreden worden. Maar afgezien hiervan zijn de inkomensverschillen in Nederland vergeleken met de meeste andere landen behoorlijk klein. En ze nemen ook niet toe, ook al beweren sommigen van wel. Inkomensverschillen zullen trouwens altijd nodig zijn om mensen te motiveren. In Nederland komt geen armoede voor. Er zijn mensen met financiele problemen, maar die hebben dat aan zichzelf te wijten. Zelfs iemand met een bijstandsuitkering is rijk vergeleken met 95% van de bewoners van de derde wereld. Ik kan daar over meepraten, want ik heb zelf een aantal jaren van een bijstandsuitkering geleefd, en ik kon daar goed van rondkomen.
Bram Riethoff, Schiedam op 21-11-2005, 14:23
Allochtonen en kansarme autochtonen zullen het primair voor hun kiezen krijgen met het huidige naapen van de neoconservatieve koers van Bush. Maar ook de meer kansrijken zullen de gevolgen gaan ondervinden. Als bedrijven massaal de goedkope lonenlanden opzoeken, zal dat desastreus uitpakken voor Nederland en Europa. China kan als planeconomie gebruik maken van de zwaktes binnen het westerse systeem om systematisch waardevolle westerse bedrijven aan te trekken en daar volop bedrijfsspionage op toe te passen. Westerse economieen moeten juist strategieen ontwikkelen om de bedrijven weer in het belang van de gemeenschap te laten werken en de lokroep van een planeconomie als China te kunnen weerstaan. Voorlopig is de tijdgeest anders en blind als Nederland is voor strategisch opereren, wordt niet gezien, dat Amerika wel degelijk ook strategisch opereert. Dat wordt dan niet nageaapt. Liever speelt men zonder na te denken vazalstaatje van Amerika.
J.J. v.d. Gulik, Amsterdam op 21-11-2005, 14:23
Dat de kloof tussen rijk en arm en allochtoon en autochtoon vergroot lijkt mij niet zo verbazingwekkend. Volgens mij is dit een direct gevolg van het rechtse beleid van onze regering. Nederland moet weer terug naar de rangen en standenmaatschappij van weleer. Waarbij minderheden en de lagere sociale klasse zijn plaats weer moet kennen. Het gelijkheidsbeginsel wat links als wenselijk voor een rechtvaardige maatschappij beschouwde word in korte tijd door het beleid van een neo-conservatieve regering afgebroken. Op alle fronten is dit kabinet bezig om de samenleving om te turnen naar hun visie. Namelijk een waar de overheid geen verantwoordelijk meer neemt voor de zwakkeren in de samenleving en zelfs doelbewust uit electoraal belang de polarisatie versterkt. Van de burger word verwacht dat ongeacht zijn situatie hij wel in staat zou moeten zich te redden door middel van zelfredzaamheid en het nemen can eigen verantwoordelijk. Geen solidariteit meer.
Christian G., Den Haag op 18-11-2005, 18:03
De economische ongelijkheid leidt tot een verslechtering van onderwijs, gezondheid en veiligheid. Dit toont Richard G. Wilkinson in zijn baanbrekende ?The Impact of Inequality? middels vele tientallen verzamelde, vaak statistische onderzoeken aan. Uit metingen in de VS en Canada blijkt bijvoorbeeld dat in staten met een kleinere kloof tussen arm en rijk tot 15 x minder moorden gepleegd worden dan in staten met een grote kloof (gemeten a.h.v. Gini-coefficiënt). Ook zijn de inwoners in staten met een kleine kloof veel socialer dan in staten met een grote kloof (gemeten a.h.v. methode Putman). Wilkinson toont middels overweldigende bewijslast aan hoe schadelijk inkomensongelijkheid voor mens en maatschappij is. Daarbij zoekt hij ook naar verklaringen. Zo toont hersenonderzoek aan dat de dreiging met sociale uitsluiting dezelfde hersencellen activeert als lichamelijke dreiging bijvoorbeeld met een mes. Zo leidt uitsluiting tot stress en stress tot hart- en vaatziekten.
Meindert W. Scholma, Amsterdam op 18-11-2005, 18:03
Een vorm van sociale mobiliteit met een lange looptijd is het feit dat in alle lagen "stijgers" en "dalers" voorkomen, ondanks de al genoemde factoren om de laag te handhaven. Is het niet beter te onderzoeken hoe dat komt?
Beter, Son op 18-11-2005, 18:02
Het is toch in en in triest dat er weer een allochtonen probleem van gemaakt wordt door sommigen en dan ook nog de schuld bij links neerleggen is helemaal van de zotte. Waarom hebben we de allochtonen hierheen gehaald en ten tijde van wie? Dat links opkwam voor hun rechten zal ik niet ontkennen en dat de rechts dus geen nieuwe slavenarbeid kon introduceren ook niet. Hou toch op met je zielige gezemel over allochtonen, het zijn mensen en die hebben rechten. Dat links af en toe de luier te lang bezigde is geheel waar, maar wat moet je dan met die mensen als ze na hun gedane arbeid door de importeurs aan de kant werden geschoven? Dit is een probleem van ons allemaal, behalve van rijk. Die kunnen zich verschuilen in gemeenschappen met hekken en muren. Het is dom om te denken dat dit probleem alleen onder allochtonen zal botvieren. Armoede is besmettelijk en niet zo zuinig ook. Vergeet ook even niet dat de VVD de partij is die in de afgelopen 30 jaar het meest in de regering heeft gezeten.
simon, amsterdam op 18-11-2005, 18:01
Uit de 21minuten opiniepeiling (de grootste ooit) blijkt dat de meerderheid van de Nederlanders helemaal niet naar zo'n samenleving toe willen. Deze meerderheid heeft ook goed door de veelal negatieve vraagstellingen heen geprikt. De regering, de OESO en de EU willen dat verschil natuurlijk wel. Hoe groter het verschil hoe rijker de ondernemingen. Nederland is trouwens niet groot genoeg voor de "witte vlucht". Of de witte middenstand nou vlucht naar Wassenaar of naar Jourle, binnen 3 jaar achtervolgt de zwarte middenstand hen toch wel. In Amsterdam wonen en de kinderen in 't Gooi op school laten gaan is al jaren aan de gang. Voor zowel wit als zwart! In het artikel laat Latten de toenemende gentrification en het gebrek aan kroost van de "sucessvollen" buiten beschouwing. Er is namelijk te weinig beroepsbevolking om de niet westerse allochtoon buiten de boot te houden en door gentrification zijn in bijvoorbeeld Amsterdam al hele wijken verwit en is vrijetijdsbesteding nu gemengd.
fbrakeboer, Amsterdam op 18-11-2005, 18:01
Het kan toch niet anders,de rijken worden op alle manieren bevoorrecht,als er voor de arbeider 1% loonsverhoging in zit,dan pakken de zogenaamde leiders er vijf tot tien procent.Ook gouden handdrukken en riante pensioen regelingen zijn aan de orde van de dag.De laagst betaalden betalen het gelag.De Patsers van de energie bedrijven,zorg instellingen,telefonie,openbaarvervoer ns,en ga zo maar door,ze roepen keer op keer er is geen geld,behalve voor hun eigen zak daar is altijd wel genoeg voor.Dus het is niet alleen de koppeling van hoog opgeleiden.
J.Hartog, Bunschoten op 18-11-2005, 17:52
De kloof tussen arm en rijk leidt tot een verslechtering van onderwijs, gezondheid en veiligheid. Dit toont Richard G. Wilkinson in zijn ?The Impact of Inequality? middels vele tientallen verzamelde, vaak statistische onderzoeken aan. Uit metingen in de VS en Canada blijkt bijvoorbeeld dat in staten met een kleinere kloof tussen arm en rijk tot 15 x minder moorden gepleegd worden dan in staten met een grote kloof (gemeten a.h.v. Gini-coefficiënt). Ook zijn de inwoners in staten met een kleine kloof veel socialer dan in staten met een grote kloof (gemeten a.h.v. methode Putman). Wilkinson toont middels overweldigende bewijslast aan hoe schadelijk inkomensongelijkheid voor mens en maatschappij is. Daarbij zoekt hij ook naar verklaringen. Zo toont hersenonderzoek aan dat de dreiging met sociale uitsluiting dezelfde hersencellen activeert als lichamelijke dreiging bijvoorbeeld met een mes. Uitsluiting leidt tot stress en stress tot hart- en vaatziekten toont onderzoek aan.
Meindert W. Scholma, Amsterdam op 18-11-2005, 17:52
Niet 'relatief' allochtonen maar ook autochtonen (wat een verschrikkelijke worden!!) met een laag schoolniveau zullen aan de kant komen te staan. Samen moeten we dit oplossen en starten met te proberen geen onderscheid te maken. Ook de werkgevers niet. Dus ook niet spreken van allochtonen en autochtonen!! Een mooie taak voor het kabinet. Discriminatie houden we met zijn allen in de hand! Wat doen we er aan? We moeten naar de toekomst kijken van onze kinderen en kleinkinderen. Of wordt het ook: allochtone kleinkinderen...?!
A.M. van Duuren, Hoek van Holland op 18-11-2005, 17:52
Tuurlijk moet er verschil zijn tussen arm en rijk, mensen die hard werken moeten worden beloont. Het hele idee dat iedereen maar gelijk moet zijn werkt natuurlijk van geen kanten. Dan krijg je wat we nu hebben hele volksstamen van geboorte tot dood in de bijstand WAO etc, dat is niet vol te houden daar maak je een land mee kapot. Als je dan ook nog met nieuwe economien moet concureren als China en India dan moet je echt korte metten maken met zulke gedachten dat iedereen maar even rijk hoort te zijn. We hebben gezien dat het in Rusland niet werkt dat land is er nog steeds niet bovenop. Als je hard werkt goed leert etc etc dan moet je daarvoor worden beloont. Heb je daar geen zin in dan heb je gewoon pech gehad en moet je niet jaloers worden op mensen die zich wel rot hebben gewerkt. Ik ken mensen die hun hele leven in de bijstand hebben gezeten (), ik hoor niets anders als klagen klagen oh wat hebben ze het slecht, maar ze zijn te lui om een bijdrage aan de maatschappij te geven.
rudy, op 18-11-2005, 17:51
Jan Latten is weer zo'n kansrijke en open deuren intrappende autochtone hoogleraar, die zwaar overbetaald wordt voor iets wat we allemaal al wisten. Mensen zijn niet gelijk, weten niet allemaal evenveel, geloven en denken verschillend, willen verschillende dingen, vinden verschillende dingen leuk of niet leuk, vinden iets goed wat eigenlijk fout is en ga zo maar door. Door nu gewoon te stellen dat mensen allemaal gelijk zijn, begint de misère waar we nog steeds de wrange vruchten van plukken. We halen een vreemde religie in huis, want die arme mensen kwamen in hun eigen land niet verder door een wrede onderdrukking en uitbuiting en als we nog even wachten zijn wij hetzelfde lot beschoren.
Bukowsky, Santiago op 18-11-2005, 17:51
Natuurlijk zijn er geweldige maatschappelijke problemen, daar werd door realisten al decennialang voor gewaarschuwd. Maar goed, wie niet horen wil moet maar voelen. Het prangendste probleem is de overbevolking, wereldwijd en zeker in Nederland. Hoe konden we het in ons hoofd halen om juist hier een tweede onderklasse binnen te halen, en nog erger, de geboorte-overschotten uit het Rif en Anatolië etc. hier te blijven opvangen. Terwijl al lang werd voorzien dat eenvoudige arbeid in rap tempo zou verdwijnen. Door dit alles hebben de "progressieven" zelf de bijl gezet aan de wortels van ons eens zo prachtige sociale stelsel en het solidariteitsgevoelen. En nu maar jammeren.
Bestevaer, Amsterdam op 18-11-2005, 17:50
Ik ben er heilig van overtuigd dat een zeker verschil in welvaart binnen een samenleving leidt tot een snellere ontwikkeling op intellectueel gebied en een verhoging van het algehele welvaartsniveau. Kijk maar naar de VS. Het uitzicht op een hoger niveau stimuleert en is in de westerse samenlevingen voor iedereen met ambitie/talent bereikbaar. Een te groot verschil is weer niet goed, kijk maar naar Afrika. Een te klein verschil is ook niet goed, kijk maar naar het stagnerende Europa en de vroegere en huidige communistische landen. Als een hoger niveau echt onbereikbaar is, gaat de prestatiedrang omlaag. Het zou goed zijn om te onderzoeken bij welke verschillen in welvaartsniveau de stimulatie tot presteren het hoogst is.
Jasper, op 18-11-2005, 17:50
Het is een feit arm is en blijft arm en rijk wordt steeds rijker ten koste van wie eigenlijk? Zelf kom ik na jaren van hard werken en goed inkomen erachter dat er weinig hoeft te gebeuren om tot de armoede grens te dalen. In een flits kan je je hele vermogen verliezen door een of andere terroristendaad die de beurs laat kelderen dan letterlijk. De banken kleden je dan uit en voor een lening zien ze je al niet meer staan. Toen je vermogend was liepen ze zich kapot voor je centen te beleggen etc. Je erin te luizen zoal mij is overkomen met leasen van aandelen zonder dat mij duidelijk verteld is dat er, zonder mijn toestemming, in naam van mij geld werd geleend voor de aankoop van de aandelen. Rijken worden alleen rijker door keihard af te dalen tot op het criminele.Zoals diverse banken 100.000 gezinnen in een armoedig hoopje ellende laten belanden en dan ook nog schijnheilig beweren dat ze alles zo goed met goedwillende wijlen Duijsenberg hebben geregeld. Shame on you!
Pluijmakers, Schinnen op 18-11-2005, 17:48
Die zielige Westerse elite van ons; ze probeerden zo een samenleving te maken waar ethniciteit, ras, geen rol speelt (althans voor autochone Westerlingen) maar het is ze maar niet gelukt. Moeder natuur wint uiteindelijk (etnocentrisme, waar Latten op doelt, is genetisch bepaald). Ben ik de enige hier die denkt dat onze kinderen in 2050 enorm blij zullen zijn met het feit dat de Nederlandse regering(en) midden vorige eeuw opeens besloten hebben van het voorheen Europese Nederland opeens een multi-raciaal land te maken? Om nog maar te zwijgen van de kinderen van Blanke Amerikanen, die zichzelf een gehate minderheid zullen vinden rond de helft van deze eeuw. Of zullen ze zich afvragen "Waarom? Waarom konden jullie het land niet gewoon laten, en doorgeven, zoals het was? Zoals het altijd is geweest? Dat is wat mensen in China, Japan, Koree etc hebben gedaan." Het is ook wat Westerse leiders tot +- 1950 normaal gevonden zou hebbben. Goed, nu eens zien hoe goed de censuur hier is.
Matthijs, Amsterdam op 18-11-2005, 17:48
Latten vergeet bij de uitleg aan te geven dat het vooral moslim en afrikaanse allochtonen zijn die de boot zullen missen. De hindoestaanse; chinese en andere Aziatische groepen zullen dan wel geen culturele elite gaan vormen-- bij hen heerst ook een enorme druk binnen de eigen soort te trouwen-- maar zij zullen een gegoede middenklasse gaan vormen. Die zeker niet in de getto's van marokkaans- turkse plattelands bevolking gaan wonen; maar eerder bij de autochtone blanke meerderheid. Voor hen is het verhaal van latten anders. Wel mentale segregatie, maar ook een intergratie in rijkdom. Oplossingen? Misschien toch het Amerikaanse model van inburgering: je kunt doen en laten wat je wilt, maar om vooruit te komen zul je het gewoon zelf moeten maken en niet je hand ophouden bij de welvaart instanties? Merk wel op dat bijvoorbeeld de latino's het in de tweede generatie al veel beter doen dan de autochtone zwarten. Toch culturele verschillen als medeoorzaak?
ronzik, Groningen op 18-11-2005, 17:47
Het is niet alleen een kwestie van opleiding. Als gevolg van deze selectie zullen de genen van de boven- en onderlaag gaan verschillen. De onderlaag zal dan niet alleen kansloos zijn, maar ook niet meer de eigenschappen hebben om vooruit te komen.
e oosterveld, asd op 18-11-2005, 17:46
Een zeer boeiende analyse van deze nieuwe UvA-hoogleraar Demografie. Interessant is dat hij eens een keer niet begint bij de etnische segregatie maar uitlegt dat het gedrag van de elite het steeds moeilijker maakt om sociale mobiliteit te bereiken. Het voorbeeld van het huwen met een partner van dezelfde stand is sprekend, alhoewel dat natuurlijk in vroegere tijden ook de gewoonte was. In het koningshuis is dit pas de eerste generatie die op grotere schaal met niet adelijke partners mag trouwen. Benieuwd op welke manieren er oplossingen kunnen worden bedacht om dit soort processen te veranderen. Ik neeem aan dat het ontnemen van opleidingskansen voor vrouwen geen oplossing is. Maar een tweede vraag is natuurlijk hoe erg vindt de elite het om gesegereerd te wonen van anderen? Segregatie onder rijk is nu al veel sterker dan onder arm of zwart.
Tjarko, Amsterdam op 18-11-2005, 17:46
Het is niets nieuws, natuurlijk. De kloof tussen arm en rijk is de laatste jaren slechts groter en zichtbaarder geworden. Als vrijwilliger bij de Voedselbank in Amsterdamzuidoost wordt mij dit steeds duidelijker. Dit kabinet kan in ieder geval als sukses op hun konto schrijven, dat zij geschiedenis heeft geschreven.
yvonne wolthuis, duivendrecht op 18-11-2005, 17:45
Jan latten heeft gelijk. De maatschappelijke verandering komt eraan. Twee gehuwde of samenwonende artsen zijn beide zéér progressief. De samenleving moet ingericht worden 'een beetje' naar het model van Groen Links. Zij hebben het immers met twee inkomens vér boven modaal nog steeds prima. Je slaat twee vliegen in één klap: je bent zeer sociaal voelend en je leeft toch in de door jou gewenste luxe (buitenlandse vakantie, volvo, fraaie woning, dartele kinderen, deelneming cultuur, etc). De middengroepen - geen arts maar bijvoorbeeld twee gehuwde of samenwonende ziekenverplegers - zijn rechtser dan die artsen, want ze hebben privé wat meer geldelijk voordeel hard nodig en betalen dus liever minder belasting (kosten kinderopvang, huis, autootje, etc) en huldigen kapitalistische ideeën. We krijgen het curieuze fenomeen, dat de rijkere artsen ?zogenaamd? linkser zijn dan de onder hen werkende modale verpleegsters. Maar die artsen kunnen het zich veroorloven links te zijn.
Godfried Daverveldt, Amsterdam op 18-11-2005, 17:45
Interessante verklaring voor een verkankerde samenleving. Jammer dat de Trouw-redaktie het waarheidsboek er niet even op nasloeg, want daar staat veel over deze maatschappelijke verzieking in. Ten eerste een algemene opmerking die algemeen bekend is: "Het is de hoogmoed die de val aankondigt". Ten tweede stond er in de kleine lettertjes dat geadviseerd werd dat "men zijn gaven niet te gelde mocht maken". Ja, en dan te bedenken dat wij dit bij uitstek doen. Ooit kwam ik in gesprek met een Roemeense arts, die mij een wel heel bijzonder verhaal vertelde over een socialistische stelregel in zijn land. Hij verhaalde dat zij die de luxe van studeren ontvingen vanwege hun hoge positie in de samenleving een minimumloon verdienden en dat de vuilnisman het best betaalde beroep was. "Zo proberen wij", vertelde de man,"het ontwikkelingsniveau van de mensen evenwichtig te laten groeien. "Helaas", verzuchtte hij, "maakte het kapitalisme een eind aan deze droom". Over verdieping gesproken.
S.W.Bok, op 18-11-2005, 09:48
We hebben in Nederland nog geen Banlieus. De Bijlmermeer was zo'n beetje het ergste wat we hadden en daar zijn er nog een paar van. Dit soort wijken zijn echter luxe wijken in vergeljiking met achterstandwijken in de meeste andere landen. Het ingezette beleid door deze regering en een beetje door Paars, maar voornamelijk door de VVD is een rechtstreekse aansturing op een uiteindelijke confrontatie tussen rijk en arm. Dit land is daar veel te klein voor en de gevolgen zullen een veel grotere impact hebben dan de rellen in bijvoorbeeld Frankrijk. Dit valt niet onder controle te houden met meer blauw zoals nu gepoogd wordt. We veramerikansieren, maar zullen het heel anders invullen. De focus op superopleidingen, succes, privatisering, economie en afbraak van de sociale voorzieningen zijn doorgeslagen. De middenklasse, het grootste deel, zal hier de dupe van worden en velen zullen weer omlaag worden gezogen. Sociaal en tolerantie is gezond egoisme en was typisch het Nederlandse succes.
simon, amsterdam op 18-11-2005, 09:47
Wat mij verdrietig stemt is dat het onderscheid tussen arm en rijk, de stellingen die hieruit voortvloeien, en conclusies zoals Jan Latten die trekt (en terecht),al begin jaren zeventig te horen waren. Toen werd al gesproken over de groeiende kloof tussen arm en rijk in Nederland. Over het bijna absolute gebrek aan cohesie van de Nederlandsche samenleving en het gebrek aan mobiliteit tussen de verschillende lagen van de bevolking. Ik werd zelfs in de jaren zestig als zoon van een timmerman uiteindelijk als huwelijkspartner geweigerd voor de dochter van een bankdirecteur. Wij konden immers niet concurreren met kapitaalkracht. In die tijd ook heel veel kritiek op het volgen van middelbare schoolopleidingen door kinderen van arbeiders want dat was verloren geld.Ze moesten heel erg hun best doen om zulke hoge cijfers te halen dat de school kon concurreren. Deze opvattingen werden vooral gehuldigd door leidinggevenden met een vvd en kvp- liberale snit.
PdeStappert, Groningen op 18-11-2005, 09:46
Ik kan er eerlijk gezegd niet zo mee zitten. Zo'n twintig jaar geleden was Nederland een land waar de zaakjes aardig voor elkaar waren. Natuurlijk waren er maatschappelijke en economische verschillen in de samenleving, maar dat kan nooit helemaal uitgebannen worden. Het probleem was, dat links zijn bestaansrecht aan het verliezen was. De arbeider had een huis, een auto, ging naar het buitenland op vacantie, redelijk dichtgespijkerd ontslagrecht. De ouderen in de bejaarden- en verpleeghuizen werden nog goed verzorgd, de treinen reden op tijd. En we hoefden geen Russisch te leren, dus wat moesten ze nog? Een nieuwe onderklasse importeren! En andersdenkenden is met succes de mond gesnoerd. Dat is eigenlijk het enige linkse project wat de afgelopen decennia goed geslaagd is. Ik zou dus zeggen: Halsema's, Vossen, Bossen, Duyvendaks, Kooles, Cohens en alle medewerkers in die sectoren, doe je best! Jullie hebben toch het morele gelijk altijd aan je jullie kant?
Kooy, Zwitserland op 18-11-2005, 09:46
Er is in Nederland geen enkele reden voor allochtonen om niet ook succesvol en hoogopgeleid te worden, en er zijn er ook genoeg die hun best doen op school en iets bereiken. Iedereen kan hier naar school, iedereen heeft recht op studiefinanciering. Helaas, als jonge mensen liever op straat rondhangen en tasjes stelen zullen ze inderdaad later geen goede baan in de wacht slepen. Dat geldt voor autochtone jongeren ook. Eigen schuld, dikke bult, zoals gewoonlijk.
Jo, Groningen op 18-11-2005, 09:45
Ik heb zo het idee, dat het beeld dat Latten schetst door de eeuwen het normale beeld is. De periode tussen zeg maar 1950 en 2000 is de uitzondering op de regel. Nederland is altijd een standenmaatschappij geweest. En ook de afgelopen 50 jaar is de sociale mobiliteit beperkt gebleven. We hebben er slechts een geïdealiseerd beeld van.
cor wijtvliet, Drunen op 18-11-2005, 09:37
Helaas is er niet veel méér voor nodig dan gezond boerenverstand om tot dezelfde conclusie te komen als Jan Latten. Het is een conclusie die weldenkende mensen een jaar of tien, vijftien geleden reeds trokken. Het was in hoge mate voorspelbaar dat segregatie alle kans zou krijgen en iemand die dat ontkent is rijkelijk naïef. Wat in het artikel overigens niet vermeld staat, is dat er op dit eigenste moment nog allerhande additionele effecten worden toegevoegd: bijvoorbeeld doorgaande privatisering, het liefst in het onderwijs. Dus elite scholen die torenhoge ouderbijdragen kunnen vragen, voorzien dus van de beste onderwijsmaterialen én docenten. Wie zou dat kunnen betalen denkt u en wie zou dat op achterstand zetten? Geen moeilijk te trekken conclusie, wat? Beste medelanders: we zijn er allemaal bij geweest, zeg niet over tien jaar dat we het niet konden weten. Tijd voor iedereen om de juiste politieke keuzes te gaan maken.
Gert Brinkman, Enschede op 18-11-2005, 09:37
Een van de meest overtuigende bewijzen dat nivellering (gelijkschakeling )op politiek , cultureel alsmede economisch terrein in een betrekkelijk liberale samenleving zoals in Nederland een "fata morgana" blijkt te zijn geweest met desastreuze en niet controleerbare gevolgen voor iedereen .
T.Visser Hoek, Santa Cruz op 18-11-2005, 09:36
Helaas is Nederland geen "Nederlandse multiculturele" samenleving maar een multi-culturen samenleving. Scheiding tussen sommige bevolkingsgroepen is daarom onontkoombaar: economisch, sociaal en maatschappelijk. Volgens mij is elke Nederlander wel duidelijk welke bevolkingsgroepen wel en welke niet (merkbaar) willen integreren. Die scheiding zou ook eens als realiteit moeten doordringen in de politiek. Hierop kan dan gestuurd worden.
Rein, Amsterdam op 18-11-2005, 09:35
Dat wil dit kabinet toch? Je kunt elkaar beter ook op gezondheid uit gaan kiezen, want de WAO en straks WIA geldt ook niet meer voor gehuwde of samenwonende partners. Ik ken al heel wat gezinnen in mijn persoonlijke kennissenkring, die uit liefde voor elkaar, maar voornamelijk ook uit financiele misere, maar gaan scheiden nu. Dan krijgt hun partner in ieder geval nog de bijstand, huurtoeslag, zorgtoeslag en tegemoetkoming studiekosten voor de kinderen. Het gezin de hoeksteen van de samenleving?? Nou, niet meer sinds de Geus en van Balkellende.
Rozemarijn, Rotterdam op 18-11-2005, 09:31
Plaats een reactie
Stuur artikel door