Toch akkoord in Noord-Ierland

Ook de grootste protestantse partij in Noord-Ierland is donderdagnacht akkoord gegaan met een politiek compromis dat de gezamenlijke regering met de katholieke minderheid moet redden. Volgens de leider van de DUP Peter Robinson hebben de parlementsleden van zijn partij unaniem ingestemd met het compromis. De katholieke Sinn Fein, die had gedreigd de coalitie te verbreken, ging al eerder akkoord.

Over het plan is tien dagen en nachten onderhandeld. "Na tientallen jaren van geweld, jaren van onderhandelingen en weken van patstellingen is dit de dag dat we de toekomst hebben veiliggesteld", zei de Britse premier Gordon Brown in Hillsborough Castle, de plek nabij Belfast waar het akkoord werd bereikt.

Een van de hoofdpunten in het akkoord is het aanstellen van een Noord-Ierse minister van justitie, die op 9 maart door het Noord-Ierse parlement gekozen zal worden. De Britse regering hoopt de bevoegdheden in april over te kunnen dragen. De minister zal zich richten op misdaadbestrijding en de hervorming en aanpassing van het wetboek van strafrecht. Rechters en de commissaris van politie zullen wel onafhankelijk blijven.

Sinn Fein drong al langer op de overdracht aan. De DUP heeft zich hier twee jaar tegen verzet, omdat voormalige commandanten van het Ierse Republikeinse Leger in Sinn Fein zich dan met justitiële zaken zouden kunnen bemoeien.

Leiders van beide zijden in de eenheidsregering zullen daarnaast binnen enkele dagen een commissie aanstellen die eventuele hervormingen voor protestantse parades gaat bespreken, om rellen te voorkomen door de parades niet langer in katholieke wijken toe te staan. De commissie moet hierover voor 23 februari aanbevelingen doen.

Het verzet van de DUP-parlementsleden tegen het compromis werd deels ingegeven door de vrees dat zij bij de aanstaande verkiezingen voor het Britse Lagerhuis stemmen aan radicale protestantse politici kunnen verliezen als zij Sinn Fein zijn zin zouden geven. Maar partijleider Robinson zei er op te vertrouwen dat het publiek met het door hem bereikte compromis zal instemmen.

Groot-Brittannië en Ierland zijn allebei voor de vorming van een eigen Noord-Ierse ministerie van justitie, omdat het katholieke bevolkingsdeel hierdoor meer vertrouwen zou krijgen in de politie en rechtspraak.

Verdere belangrijke bepalingen in het akkoord zijn het aanstellen van een commissie die ervoor moet zorgen dat de samenwerking tussen katholieken en protestanten beter verloopt, met name waar het gaat om belangrijke beleidskwesties en het aanstellen van een commissie die zich zal bezighouden met onopgeloste kwesties die al in eerdere politieke overeenkomsten werden opgenomen. Een van die kwesties is de wens van Sinn Fein om het nog maar weinig gebruikte Gaelic, de Ierse moedertaal, te promoten. Protestanten zijn hier op tegen.

© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.