’Belgen assimileren beter dan Nederlanders’
De gemeente Châtelet, in het Belgische arrondissement Charleroi.© FOTO WERRY CRONE, TROUW
Ondanks hindernissen staat België er straks beter voor om buitenlanders in de samenleving op te nemen dan Nederland, denkt de Franse socioloog Laurent Chambon.
„Een hoofddoek is een rem op assimilatie. Iemand met een hoofddoek zegt: ’Ik ben niet beschikbaar voor niet-moslims’, terwijl iemand zonder hoofddoek aangeeft bereid te zijn te mengen”, zegt Laurent Chambon in een warm zaaltje in Brussel.
Chambon is een Franse socioloog die sinds 1998 in Nederland woont. Sinds 2006 zit hij voor de Partij van de Arbeid in de stadsdeelraad van Amsterdam Oud-Zuid. Voor de Universiteit van Poitiers werkt hij mee aan een project over migrantenmedia.
Hij was deze week een van de sprekers op een congres over het bevorderen van de ’interculturaliteit’ in België. Het congres is een van de eerste in een reeks debatten die de Belgische regering het komende half jaar heeft georganiseerd om te bekijken wat de voorwaarden zijn voor een open, pluriforme samenleving.
Dat zulke ’Rondetafels’ er zouden komen, stond in het regeerakkoord van maart 2008. Maar ze begonnen pas deze week omdat de overheid ze na de parlementsverkiezingen voor het Vlaamse en Waalse parlement heeft willen houden. Die waren in juni. Anders zou het onderwerp te zeer worden gepolitiseerd, legde de minister Joelle Milquet van werk en gelijke kansen uit.
Maar inmiddels is het thema integratie net zo politiek gevoelig. Alle sprekers benadrukken dat ze het niet over hoofddoeken willen hebben, omdat dit de discussie versmalt. Tegelijk kan niemand om het onderwerp heen. De demonstraties en discussies die volgden op een hoofddoekverbod op twee Antwerpse athenea zijn nog te vers.
Laurent Chambon is gevraagd de aanwezigen te voeden met zijn ervaringen in de twee buurlanden. Hij toont zich licht geamuseerd dat de Belgische overheid het woord ’assimilatie’ angstvallig vermijdt. „Assimilatie gebeurt hoe dan ook. Ik woon in Nederland en word langzamerhand een Nederlander, dat is een feit”, vertelt hij in het Nederlands.
Ironisch genoeg luistert een deel van de zaal via de koptelefoon naar de Franse vertaling. Achterin de zaal zitten een Nederlandse en een Franse tolk. „De vraag is niet óf er assimilatie zal plaats hebben, maar met welke snelheid.” In Nederland, zo vertelt de socioloog, mengen de bevolkingsgroepen zich nauwelijks. Daardoor verloopt de samensmelting van groepen traag. In België ligt dat anders.
Na het congres werkt hij zijn vergelijking nog wat uit. „In Nederland is zelfs het mengen van mensen uit verschillende regio’s vrij nieuw. Dan praat ik niet van huwen met buitenlanders.” Fransen en Belgen zijn ’zeer exogaam’, dus geneigd tot trouwen en kinderen krijgen met mensen uit een andere groep. „Dat mensen zo zijn, is een proces van eeuwen, dat kun je niet zomaar veranderen”, zegt hij nuchter. „Het een is niet beter dan het ander. Maar als je weet waar je staat, weet je ook hoe je beleid moet maken”.
Dat in Nederland slechts 3 procent van de Marokkanen buiten de eigen groep trouwt, kun je volgens hem niet alleen gooien op de stelling dat de Marokkanen niet willen mengen. „Het heeft ook veel met de Nederlanders zelf te maken.” Want in Frankrijk mengt ongeveer een derde van de Marokkanen en in België ligt dat getal niet veel lager.
Op het congres had hij al gezegd hoe onbegrijpelijk hij het vindt dat Nederland accepteert dat er ’witte’ en ’zwarte’ scholen zijn. „De keuzevrijheid van de ouders is in Nederland heilig. In België trouwens ook. Maar je hebt ook het algemeen belang. Je moet je afvragen welke samenleving we over dertig jaar willen. Dat doen de Belgen met deze ’Rondetafels’. Als we een gemengde samenleving willen, moeten we naar de scholen kijken. Dat is de enige plek waar je leert dat je dingen samen kunt doen. Daarna is het te laat. Wat dat betreft is in Nederland alweer een generatie verspeeld.”
In het hoofddoekdebat in België speelt de pluriformiteit van de scholen een belangrijke rol. Juist omdat het Antwerps Atheneum gemengd wilde blijven en geen moslimschool wilde worden, besloot het de hoofddoek te verbieden. „De Belgen zijn heel ambitieus. Als zij oplossingen vinden, kan de rest van Europa daar zijn voordeel mee doen.”
© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.
Reacties (14)
We assimileren niet enkel beter, we spreken ook meer talen. Hebben meer bereidheid tot compromissen (lees minder koppig) en zoeken naar win-win situaties. Ons onderwijs is beter. Onze restaurants fenomenaal. En we zijn sterker in het houden van eerdere beloften (uitdieping Schelde?).
Kortom, net zoals zo veel van uw landgenoten ben ik toch blij in deze rioolput van Europa te wonen, en niet in Nederland.
De groeten,
Patick
Patrick, Vlaanderen op 01-10-2009, 17:48
Nu zou België een voorbeeld moeten zijn voor Nederland? Een land wat de gerenommeerde rioolput is van Europa? Deze Sociaal-Demokratische politicus zit duidelijk met zijn S.D.filosofie nogal aan lager wal. Maar ja, katten in het nauw maken rare sprongen.
pellinkhof, genneton op 28-09-2009, 13:46
Ach wat een onzinartikel. Die 'assises de l'interculturalité' zijn toch een uitsluitend Franstalig zaakje in België. Vlaamse kranten spreken er zelfs niet over. En in Franstalig België is het dan nog een klein groepje 'grote denkers' dat praatjes verkoopt. 'Des blablateurs'. Intussen doet Trouw alsof het over 'de Belgen' gaat. De Belgen? Die bestaan niet!
Jan Wouters, Bornem op 26-09-2009, 20:32
Regel schijnt te zijn: In een land waar er grotere tolerantie is tussen "individuen" en minder tussen "groepen", zoals Be, wordt er eerder getrouwd tussen verschillende culturen, dan in landen waar tolerantie tussen groepen het wint (Nl). Logisch eigenlijk.
kuyc, berchem op 26-09-2009, 12:05
Een Europees volk dat zich laat mengen met totaal andere volkeren als Arabieren en Afrikanen zal er alleen maar zwakker op worden. Kijk ook naar de vrije natuur: leeuwen en tijgers "gaan" ook niet met elkaar, en als zij door mensen worden gedwongen te copuleren komen daar onvruchtbare kindjes uit voort.
L, Ergens op 25-09-2009, 21:23
nederlanders begrijpen niet dat zij de huidige samenleving te danken hebben aan allchtonen. Al eeuwen lang is de nederlandse cultuur een samensmelting geweest van verschillende culturen. Bij gebrek aan kennis of nederlandse cultuur, is de historie duidelijk ... mengen maakt hen sterker en interessant.
marcus, amsterdam op 25-09-2009, 13:54
Raar dat Trouw hier het woord assimilatie gebruikt. De laatste keer dat ik dat gehoord heb betrof het een Startrek film waarbij de 'Borg' bij voortduring de behoefte hadden om andere volkeren te assimileren. Bedoelt Trouw soms integratie? In ieder geval zet hier wel iemand een 'toon'. Wellicht is de schrijver een PVV lid?
Hans Koolen, Apeldoorn op 25-09-2009, 13:54
Als we het over islamitische immigranten hebben dan lijkt het mij dat met gemengde huwelijken wordt bedoeld moslim-man en autochtone vrouw (met assimilatie vroeg of laat van vrouw in islam). Anderson komt nauwelijks voor, omdat wordt verondersteld dat islamitische meisjes geen controle kunnen houden over de te maken keuzes in huwelijk met autochtone man (tenzij man zich officieel bekeert tot islam). Vraag is dus of we niet appels en peren gaan vergelijken. Het zal best dat veel belgische meisjes trouwen met een islamitische man. Laten we vervolgens ook kijken welke vorm die huwelijken aannemen en welk percentage daarvan strandt.
Luli, Brussel op 25-09-2009, 13:43
Bart, Brisbane, hoeveel autochtone ouders staan te springen van enthousiasme als hun dochter met een marokaanse vriend thuis komt? Het moet inderdaad van twee kanten komen. Hoe gesloterner de NLse cultuur wordt hoe meer het afstoot, hoe meer er een verdeling komt in het zij/wij denken. Terwijl einde van de dag zijn wij allemaal mensen met dezelfde emoties, gevoelens en dromen. De meerderheid wil gewoon een rustig, gezond en gelukkig leven. Waneer dat niet lukt, om welke reden dan ook, wordt er een schuldige gevonden, vaak bij mensen die er niets aan kunnen doen en vaak met precies dezelfde problemen worstelen.
miga, engeland op 25-09-2009, 13:41
Bijzonder, dat het geringe mengen kenmerkend is voor ons land! Herkenbaar ook! En een goed argument om het de allochtonen niet langer te verwijten. Wij, autochtonen en allochtonen, zitten in hetzelfde schuitje... Willen we een andere koers, dan zullen we dat gezamenlijk moeten doen. Inderdaad, te beginnen op school. En op straat, want het idee dat wij volwassenen in dit opzicht al 'verpest' zouden zijn, gaat er bij mij niet in.
Irene, Harlingen op 25-09-2009, 10:29
Wat de heer Laurent Chambon alleen niet weet is,dat Nederland twee regels heeft, regel 1: wij hebben altijd gelijk.regel 2 als het even te moeilijk wordt,treed automatisch regel 1 in werking.Over de grenzen kijken mag alleen naar landen waar het minder gaat,betere op lossingen vallen buiten beeld,dan treed automatisch regel 1 in werking.
Rena, Bergen op Zoom op 25-09-2009, 10:21
Ik wil helemaal geen gemengde samenleving. En waarom moeten verschillende groepen zich perse met elkaar mengen?
L, Ergens op 25-09-2009, 10:21
'Dat in Nederland slechts 3 procent van de Marokkanen buiten de eigen groep trouwt, kun je volgens hem niet alleen gooien op de stelling dat de Marokkanen niet willen mengen. ?Het heeft ook veel met de Nederlanders zelf te maken.?'
Hoe komt het dan dat er wel veel huwelijken zijn tussen Nederlanders en Antilianen/Surinamers en andere niet-islamitische buitenlanders? Chambon vergeet voor het gemak dat het voor Moslims al snel verboden is om met niet-Moslims te trouwen. En dat veel moslims in NL niet met iemand uit NL trouwen, maar een partner importeren uit het land van herkomst.
Bart, Brisbane op 25-09-2009, 10:02
Wat een socioloog al niet verzint om iets opzienbarends te produceren. Hoewel Vlamingen en Walen al enkele eeuwen in hetzelfde land schijnen te leven, zijn ze nog volkomen vreemden en zelfs vriendelijke vijanden voor elkaar. Een Waal weet beter wat in Frankrijk aan de hand is en een Vlaming in Nederland gaande is dan het een en ander van elkaar. Heel weinig Walen spreken begrijpelijk Nederlands en Vlamingen haten de transfers naar Wallonië. En ja, ze trouwen wel eens met elkaar...
En dat zou een goed assimilerend land zijn???
Ben Zot, Zottegem op 25-09-2009, 09:58
Plaats een reactie
Stuur artikel door