Ga direct naar de content

Dossiers
15 augustus 2005
door Joop Bouma

Pillenfabrikant sluipt medisch blad in

U bekijkt nu: pagina 1 van 3.

Medisch-wetenschappelijke tijdschriften maken zich zorgen over slinkse pogingen van de farmaceutische industrie om toegang te krijgen tot de bladen.

Onlangs kwam aan het licht dat een kritisch artikel voor een medisch blad niet was geschreven door een onafhankelijke wetenschapper maar door fabrikant AstraZeneca, die een middel van een concurrent minder positief voor het voetlicht wilde brengen.

Het ging om een artikel over ongewenste reacties bij patiënten die naast een bloedverdunner (Coumadin van Bristol-Myer Squibb) ook kruidengeneesmiddelen gebruiken. De kwestie wordt beschreven in artsenblad Medisch Contact dat vandaag verschijnt.

Het stuk werd door een wetenschapper aangeboden aan het Amerikaanse tijdschrift Journal of General Internal Medicine. Zoals gebruikelijk bij wetenschappelijke bladen worden artikelen voordat ze worden geaccepteerd, beoordeeld door een groep deskundigen van buiten de redactie. Een van hen ontdekte dat ze het artikel eerder had gezien. Een communicatiebureau had haar kort daarvoor benaderd met het aanbod hetzelfde artikel onder haar naam te publiceren. Het stuk was geschreven door een wetenschapper van AstraZeneca.

Ze meldde hoofdredacteur William Tierney van het Amerikaanse blad dat het artikel middelmatig was en dat bovendien de feiten eenzijdig werden gepresenteerd. Waarschijnlijk, schreef ze hem, was het artikel onderdeel van een campagne om Coumadin in een kwaad daglicht te stellen en de weg vrij te maken voor een bloedverdunner van AstraZeneca (Exanta). Bij AstraZeneca is er onbegrip over de deining. ,,Het is standaard dat wij een eerste versie op papier zetten'', zegt een woordvoerster in Medisch Contact. ,,Dan kunnen artsen zich meer met patiëntenzorg bezighouden.''

In een e-mail-discussielijst van redacteuren van medische bladen worden inmiddels tips uitgewisseld hoe bladen 'foute' stukken kunnen herkennen. Een van de vuistregels: wees extra alert als er in een artikel van één auteur uitgesproken positief of negatief wordt geschreven over een geneesmiddel.

Hoofdredacteur Ben Crul van Medisch Contact zegt dat hij geregeld artikelen aangeboden krijgt waarvan hij denkt: hier klopt iets niet. ,,Vijftig procent van wat we krijgen, plaatsen we niet. We hebben een zeer gedegen voorselectie, maar die kan nooit waterdicht zijn. We krijgen soms achteraf, na plaatsing van een artikel, een onplezierig gevoel als er door een fabrikant toestemming wordt gevraagd om een groot aantal overdrukken te mogen maken uit Medisch Contact. Ik heb een auteur van zo'n artikel eens opgebeld en gevraagd wat hij van de fabrikant had gekregen. Dat bleek 6000 euro te zijn.''

Lezersreacties
Wat een stemmingmakerij weer. Dat Trouw daar aan meedoet! Die opleidingen journalistiek worden er kennelijk niet beter op. Wie een artikel heeft geschreven en door wij hij of zijn wordt betaald is volstrekt irrelevant. Het enige criterium is de methodologische juistheid van het onderzoek en openheid. Dank de Here voor het internet. Als je echt geinteresseerd bent in de gedragscode wetenschapsbeoefening lees dan het gelijknamige stuk van de Vereniging Nederlandse Universiteiten. http://www.vsnu.nl/web/show/id=54066/langid=43/textonly=43475 Dan lees je ook eens iets van mensen die weten waar ze het over hebben.
Johan Serk (18-02-2005, 01:21:00 uur)

Waaruit blijkt, dat wetenschappers net zo omkoopbaar zijn als andere burgers en de farmaceutische industrie eerst aan winst denkt, dan aan winst, ten derde aan winst en pas daarna aan objectief wetenschappelijk onderzoek en patiëntenbelangen.
M.Nieuweboer (18-02-2005, 02:43:45 uur)

Alleen al uit ethische overwegingen is het verwerpelijk dat farmaceutische bedrijven publiceren in medische tijdschriften. Zij hebben immers een commercieel belang? Laten zij zich beperken tot het geven van informatie middels advertenties. Ogenschijnlijk neutrale informatie dient zo neutraal mogelijk te zijn, en dus niet afkomstig van fabrikanten.
JanF (18-02-2005, 08:53:09 uur)

Zoals zo vaak, wordt hier ouds voor nieuws gepresenteerd. Onafhankelijke wetenschappers bestaan niet. Wie zou hen immers betalen? Het idee dat wetenschap onafhankelijk zou kunnen zijn dateert uit de 19de eeuw en eerder, toen wetenschappers veelal hobbyisten waren. Ongetwijfeld zal de ene wetenschapper wat ethischer te werk gaan dan de andere, maar van onafhankelijkheid of neutraliteit kan nooit sprake zijn.
MeTZelf (18-02-2005, 09:54:50 uur)

"Het enige criterium is de methodologische juistheid van het onderzoek en openheid.

© Trouw 2010, op dit artikel rust copyright.

Stuur artikel door

Verstuur dit artikel naar

U hebt de naam van de ontvanger niet ingevoerd.

U hebt geen (geldig) e-mailadres ingevoerd.

Uw gegevens

U hebt de naam van de zender niet ingevoerd.

U hebt geen (geldig) e-mailadres ingevoerd.

counter
Dossier

Fotoreportage

Bekijk hier alle fotoreportages op trouw.nl. Elke fotoreportage vertelt een verhaal in beeld. Soms op zichzelf staand, soms gerelateerd aan een artikel.

Historische krant

Illegale Trouw

Hier kunt u alle landelijk verspreide edities van Trouw lezen die tijdens de Tweede Wereldoorlog illegaal werden gedrukt en verspreid.

Naschrift

Lezersinzending

Wil u ook uw eigen dierbaren herdenken? De website van Trouw biedt die mogelijkheid. Schrijf een mooi persoonlijk portret van de overledene en stuur die - liefst met een foto - op.

dossier

Tien geboden

Freelance journalist Arjan Visser publiceert sinds januari 1998 om de twee weken zijn Tien Geboden-interviews in Trouw.